ĐỐ KỴ – LÀ THUỐC ĐỘC HAY SỨC MẠNH CỦA CON NGƯỜI?

ĐỐ KỴ – LÀ THUỐC ĐỘC HAY SỨC MẠNH CỦA CON NGƯỜI?

Trong mỗi con người chúng ta luôn ẩn chứa lòng ghen ghét, đố kỵ. Có người ghen ghét về nhan sắc, tiền tài, hoặc bất cứ điều gì mà người khác hơn mình. Lòng ghen ghét, đố kỵ thì ai cũng có, bạn cũng vậy mà tôi cũng thế. Tuy nhiên sự thể hiện nó ra bên ngoài như nào thì không phải ai cũng giống ai.

Ghen ghét, Đố Kỵ - Là thuốc độc hay sức mạnh cho con người?

Ghen ghét, đố kỵ hình thành khi cảm thấy mình thua kém người khác và tức giận vì điều đó. Sự ghen ghét, đố kỵ thường không chỉ dừng lại trong suy nghĩ của con người. Nó bộc lộ ra ngoài thông qua hành động, lời nói để giải tỏa uất ức, mặc cảm tự ti. Điều này làm cho ta trở nên mù quáng hơn chứ không mang lại điều tích cực để tốt hơn.

Một câu chuyện tôi đã từng được đọc về sự đố kị, ganh ghét của con người, cụ thể là:

“Trong một ngôi chùa nhỏ trên núi, có một vị hòa thượng già sống cùng hai đệ tử. Buổi sáng nọ, tiểu hòa thượng bỗng nhiên phát hiện ra sự bất công dành cho mình. Việc sư thầy và sư huynh mỗi người ăn 6 chiếc bánh bao trong khi mình chỉ  có 4 chiếc.

Phát hiện này khiến chú tiểu không vui chút nào. Thầm nghĩ bản thân mình bị đối xử quá bất công. Sư thầy được 6 chiếc không có vấn đề gì. Nhưng sư huynh cũng được 6 chiếc, chẳng phải sư huynh được đối xử ngang bằng với thầy sao? Sao có thể như thế được, không thể được!

Ngẫm nghĩ một hồi, tiểu hòa thượng quyết định đòi quyền lợi cho mình. Chú ta đi tìm sư thầy để nói rõ tâm nguyện của bản thân.

“Con có thể ăn được 6 chiếc bánh bao không?” – vị hòa thượng già nhẹ nhàng hỏi.

“Con đương nhiên có thể ăn được, con muốn được phát 6 cái”, chú tiểu trả lời rất to.

Nhìn đệ tử một lát, hòa thượng già mới lấy hai chiếc bánh của mình đưa cho tiểu hòa thượng.

Chẳng bao lâu, chú ta đã ăn hết sạch 6 chiếc bánh bao. Việc ăn nhanh dẫn đến no cũng rất nhanh. Ăn xong, chú ta hớn hở nói với thầy rằng: “Thầy xem, 6 chiếc bánh bao con ăn hết rồi. Con ăn được 6 chiếc bánh nên sau này, con đều muốn được chia 6 chiếc như sư huynh.”

Sư thầy mỉm cười và nói: “Con đã ăn hết 6 chiếc bánh bao nhưng sáng mai con có muốn ăn 6 cái nữa hay không, đợi lát nữa rồi nói sau.”

Liền sau đó, chú tiểu cảm thấy bụng ấm ách, khát nước. Chú liền uống một hơi hết nữa bát nước to. Bụng chú ta vì thế mà càng phình lớn hơn, có chút đau nhẹ. Tiểu hòa thượng bắt đầu cảm nhận thấy sự khó chịu, khác hẳn mọi hôm.

Lúc này, sư thầy nói: “Thông thường con ăn 4 chiếc, hôm nay ăn 6 chiếc, nhiều hơn 2 chiếc. Nhưng con không cảm thấy thoải mái từ 2 chiếc bánh ta cho thêm, đúng không? Điều đó chứng tỏ, việc ăn thêm 2 chiếc đã khiến cho con cảm thấy khó chịu hơn.

Có được không hoàn toàn có nghĩa là hưởng thụ. Đừng đưa ánh mắt của mình nhìn sang người khác, cũng đừng so sánh với người khác. Không tham, Không cầu, thuận theo tự nhiên ta sẽ biết thế nào là đủ. Và ta sẽ hưởng thụ trong hạnh phúc từ những lợi ích cái đủ đó đem lại.”

Chú ta nghe xong, vừa xoa bụng vừa lí nhí: “Con đã hiểu ra rồi thầy ạ, Cảm ơn thầy.”

Qua câu chuyện, ta có thể thấy được những tác hại của sự đố kỵ đem lại. Khi chúng ta cố gắng làm những việc không phù hợp với khả năng cho phép. Nhưng  vì sự đố kỵ, nó khiến ta phải đáp ứng những thứ không thuộc về ta. Hoặc vượt qua giới hạn của bản thân khi chưa có sự chuẩn bị kỹ càng. Đố kỵ bộc lộ bản chất xấu xí của con người một cách trần trụi nhất.

Có một thực tế không thể phủ nhận rằng, sự đố kị là bản chất của mỗi người. Viêc kiềm chế được hay không phụ thuộc rất lớn vào ý chí và góc nhìn của chúng ta. 

Thông thường, để sự đố kị bộc lộ rõ thì sẽ có hai yếu tố cơ bản sau:

Một là người đố kỵ sẽ luôn ghen ghét với những ai hơn họ. Ví dụ: họ giàu hơn, họ tài năng hơn hay họ có cuộc sống hạnh phúc với chồng/vợ trong môi trường đầy đủ hơn…

Hai là chúng ta luôn muốn mình là người chiếm ưu thế, địa vị, quyền lợi hơn người khác. Việc họ không bao giờ muốn chấp nhận khả năng của mình thua người đó, nó khiến họ trở nên xấu xa hơn khi bản chất đố kị trong họ không được kiểm soát. 

Vì thế, khi họ không đạt được những thứ họ mong muốn, sự đố kỵ, ghen ghét sẽ dằn vặt họ. Khiến họ trở nên đau khổ và nhấn chìm bởi những cảm xúc của chính mình. Người có tính ghen tị đau khổ hơn bất cứ một người bất hạnh nào, bởi hạnh phúc của người khác cộng với sự bất hạnh của mình làm cho ta đau khổ gấp nhiều lần.

Khi đố kỵ, chúng ta ngay lập tức trở thành nạn nhân của mình, chúng ta tỏ ra châm biếm, khinh miệt, vô ơn… với ảo tưởng rằng những điều đó sẽ đẩy bản thân chúng ta lên, giảm thiểu mối đe dọa tồn tại bởi ưu thế của người khác đi. Cảm xúc tiêu cực ngay lập tức ảnh hưởng đến chúng ta trước tiên chứ không phải ai khác. Chúng kìm hãm chúng ta, làm ta phân tâm và che mờ mất con đường sáng, rộng hơn để đưa chúng ta tới những tiềm năng tối đa của bản thân.

Rồi từ những cảm xúc tiêu cực, chúng thúc đẩy ta bắt đầu hành động, có thể chỉ là những lời nói cay nghiệt, nhưng nó cũng có thể khiến mọi người xa lánh, làm suy yếu các mối quan hệ, làm thân và tâm ta tổn thương dẫn tới bệnh tật, mệt mỏi. Tiêu cực hơn, nó còn có thể dẫn tới hành động hãm hại, phá hoại hoặc sự dửng dưng, lạnh lùng trước nỗi bất hạnh của người khác.

Người chỉ quan tâm đến thành quả của người khác thường sẽ bỏ qua câu chuyện đằng sau những thành tựu đó. Người đố kỵ với người khác không phát huy được điểm mạnh của mình mà chỉ sa lầy vào việc thỏa mãn trước điểm yếu của người khác. Họ cũng không học hỏi được gì từ sự thành công của người khác mà chỉ có mang lại sự trì trệ và thất vọng trong tâm. Nếu dành cả đời để đố kỵ, chúng ta sẽ không có thời gian và cơ hội nhận ra tiềm năng của mình, hoàn thiện bản thân một cách từ tốn, chắc chắn.

Nhưng ở một góc độ khác, chúng ta có thể lấy sự đố kỵ biến thành nguồn sức mạnh to lớn. Giúp chúng ta hoàn thiện hơn từ trong cách sống cho đến những tri thức được vun đắp mỗi ngày. Nhưng nó đòi hỏi một ý chí vô cùng lớn và bền bỉ để kiểm soát bản chất đố kỵ từ sâu trong tâm trí mình.

Chúng ta dành thời gian để hãm hại, chỉ trích những thành tựu người khác thì chúng ta nên nhìn nhận một quan niệm mới rằng: Khi chúng ta thua họ điều đó chứng tỏ chúng ta chưa trau dồi bản thân thật tốt. Chưa thật sự cố gắng vì những mục tiêu mà chúng ta đặt ra cho bản thân. Chưa xây dựng kỷ luật nghiêm khắc về những thói quen xấu hằng ngày. Chúng ta quá đắm chìm trong sự nuông chiều bản thân để dẫn đến một sự thật không thể phủ nhận rằng: Nó là một yếu tố lớn dẫn đến sự bộc phát lòng ghen ghét, đố kỵ với người khác.

Thế nên, để biến nguồn cảm xúc tiêu cực thành nguồn sức mạnh tích cực. Trước hết, chúng ta phải chấp nhận bản thân có những ưu, khuyết điểm nào? Điều mong muốn thật sự của chúng ta là gì? Để từ đó, chúng ta xây dựng và trau dồi thêm những kiến thức, kỹ năng cho bản thân mình. Đồng thời, đối với đối tượng mà chúng ta ghen ghét thì hãy thay đổi bằng góc nhìn khác. Một góc nhìn tích cực để lấy đó làm mục tiêu chúng ta phấn đấu hơn nữa. Hoàn thiện bản thân mình hơn nữa để một lúc nào đó, cái chúng ta chiến thắng không chỉ là vật chất mà còn là chính mình.

 

–  Daisy Kim –

Xem thêm: goc-nhin/nguoi-huong-noi-ho-la-ai/